Skip to main content

Fianáin

Úsáidimid fianáin ionas go bhfaighidh tú an taithí is fearr ar ár láithreán agus comhlíonaimid ár gceanglais Cosanta Sonraí ag an am céanna. Lean ort gan do chuid socruithe a athrú, agus gheobhaidh tú fianáin, nó athraigh do chuid socruithe fianáin ag aon tráth.

Cistiú daonnúil breise €1.5 milliún fógartha ag an Aire Flanagan agus Aire McHugh i gcomhair Háíti

Cistiú daonnúil breise €1.5 milliún fógartha ag an Aire Flanagan agus an Aire McHugh i gcomhair Háítí tar éis Spéirling Matthew

– Fágann sé sin go mbeidh Éire ag tabhairt €1.7 milliún san iomlán chun cuidiú leis an bhfreagairt ar an spéirling in Háítí
– Tá cistiú á thabhairt do chomhpháirtithe neamhrialtasacha a bhfuil taithí acu ar an obair sin

Inniu d'fhógair an tAire Gnóthaí Eachtracha agus Trádála, Charlie Flanagan T.D. agus an tAire Stáit um Ghnóthaí Diaspóra agus Forbairt Idirnáisiúnta, Joe McHugh T.D. go bhfuil an Rialtas chun cistiú daonnúil €1.5 milliún a thabhairt do Háítí mar fhreagra ar Spéirling Matthew.

Agus an cistiú á fhógairt aige inniu, dúirt an tAire Flanagan:

"Fágann fógra an lae inniu go mbeidh Éire ag tabhairt €1.7 milliún san iomlán chun cuidiú leis an bhfreagairt ar an spéirling in Háítí trí chistiú do chomhpháirtithe neamhrialtasacha agus trí stoic éigeandála a chur ar fáil. Tá áthas orm go raibh ar chumas mo Roinnse, trí Chúnamh Éireann i gcomhar le comhpháirtithe leo, freagra tapa a thabhairt ar chéimeanna tosaigh na géarchéime le stoic réamhshuite agus cistiú.

"Tá an spéirling tar éis Háítí a bhualadh agus í leochaileach cheana, agus an calar, easpa sábháilteachta an tsoláthair bia agus an míchothú ag dul i dtreise ansin. Beidh tionchar na spéirlinge le brath ar feadh míonna fada romhainn agus tá sé ríthábhachtach go ngníomhóidh an pobal idirnáisiúnta ar shlí thapa, éifeachtach leis an bpobal áitiúil ionas nach mbeidh tuilleadh fós le fulaingt ag na daoine."

Dúirt an tAire McHugh:

"Tá mé buartha go háirithe faoin bhfáil atá ag daoine ar uisce glan agus bia, anois agus san fhadtréimhse. Tá an cistiú €1.5 milliún á thabhairt do chomhpháirtithe neamhrialtasacha a bhfuil taithí acu ar an obair sin, a bheidh ag freastal ar riachtanais na ndaoine lena n-áirítear soláthar i gcomhair cóiríocht shealadach agus athchóiriú a dhéanamh ar áitribh atá ann cheana, uisce, gníomhaíochtaí sláintíochta agus gníomhaíochtaí sláinte lena chinntiú go mbeidh fáil ar uisce óil sábháilte, agus dáileadh bia nó airgid thirim lenar féidir le teaghlaigh freastal ar a gcuid riachtanas féin."

Dúirt an tAire McHugh freisin:

"Leanfaimid ar aghaidh ag déanamh monatóireacht ghéar ar an gcás seo agus tá súil againn soláthairtí breise a aeraistriú isteach sa tír sna laethanta beaga amach romhainn."

CRÍOCH
An Phreasoifig
21 Deireadh Fómhair, 2016

Nótaí don Eagarthóir:

  1. Ar mhaidin an 4 Deireadh Fómhair, bhuail an stoirm ba mheasa i Muir Chairib le beagnach deich mbliana anuas – Spéirling Matthew – chósta thiar theas Háítí ag a seacht ar maidin in am na háite sin. Taifeadadh luasanna gaoithe 230km/h ón Spéirling, atá aicmithe i gCatagóir 4. Rinneadh damáiste forleathan, cuireadh tuilte ar bun agus cuireadh daoine óna dtithe. Tá ar a laghad 175,500 duine aslonnaithe nó easáitithe agus tá siad ina gcónaí in 224 foscadán sealadach. Chuaigh Spéirling Matthew i bhfeidhm ar 25 faoin gcéad ar a laghad de chríoch Háítí. Measann an Clár Domhanda Bia go bhfuil suas le 80% den fhómhar imithe ó mhaith i gceantair áirithe.
  2. Tá an cistiú a fógraíodh inniu anuas ar €130,000 a cuireadh ar fáil do Concern ar an 14 Deireadh Fómhair chun tús a chur lena gcuid oibríochtaí éigeandála i gceann de na réigiúin ba mheasa a buaileadh sa tír.
  3. Is í Spéirling Matthew ba chúis leis an ngéarchéim dhaonnúil is mó i Háítí ó tharla crith talún ann in 2010 agus ghoill sí ar thart ar 2.1 milliún duine – 19% den daonra. Fágadh 1.4 milliún duine agus cúnamh daonnúil de dhíth orthu. Ceaptar gur maraíodh ar a laghad 1,000 duine.
  4. Thug an Roinn Gnóthaí Eachtracha agus Trádála freagra tapa ar an gcás trína chur in iúl do chomhpháirtithe dá cuid go raibh nithe éigeandála neamhbhia réamhshuite i bPanamá faoin Tionscnamh Mearfhreagartha. Tá aeraistriú amháin, ina raibh naoi dtonna méadracha de tharpóil agus rópaí chun foscadáin a dhéanamh, pluideanna, gallúnach agus líonta muiscíte, chomh maith le cannaí breosla agus umair uisce, dáilte ag Concern cheana féin ar 1,000 teaghlach a buaileadh i Háítí. Tá aeraistriú eile idir lámha.
  5. Nuair a bheidh próiseas measúnaithe iomaíoch curtha i gcrích, dáilfear an tsuim €1.5 milliún eile a fógraíodh ar Concern, Christian Aid Ireland, Oxfam Ireland, Plan International Ireland, Action Aid Ireland agus Haven.
  6. Thug Éire an-chuid tacaíochta do Háítí ó tharla an crith talún in 2010, agus tá €23.9 milliún san iomlán tugtha aici chun cistiú daonnúil agus ciste forbartha don fhadtréimhse a chur ar fáil do Háítí ó shin i leith. Chomh maith leis sin, cuireadh naoi nduine dhéag ón gCór Mearfhreagartha atá a riar ag Cúnamh Éireann chuig Háítí chun cabhair a thabhairt i réimsí amhail loighistic, innealtóireacht agus uisce agus sláintíocht.
  7. Mar chuid de Thionscnamh Mearfhreagartha na hÉireann, cuireann Cúnamh Éireann stoic soláthairtí éigeandála daonnúla ar fáil laistigh de líonra mol Iostaí na Náisiún Aontaithe um Fhreagairt Dhaonnúil ar fud an domhain. Tá na moil sin suite in áiteanna straitéiseacha in aice le limistéir atá i mbaol tubaiste – in Accra (Gána), Brindisi (an Iodáil), Dubai (Aontas na nÉimíríochtaí Arabacha), Cathair Phanamá (Panamá) agus Subang (an Mhalaeisia) – in aerfoirt, gar do chalafoirt agus ar phríomhbhóithre.
  8. Is éard atá i gceist leis an gCór Mearfhreagartha ná uainchlár oibrithe deonacha – daoine ard-oilte a bhfuil taithí acu ar an obair sin – atá toilteanach dul ag obair ar ghearrfhógra mar bhorr-acmhainn le comhpháirtithe na hÉireann sna Náisiúin Aontaithe mar chuid dá n-iarrachtaí práinnfhreagartha. Tá breis is 90 duine sa Chór faoi láthair, agus tá sainscileanna acu sa lóistíocht, san innealtóireacht, i dtaobh uisce agus sláintíochta, sa chomhordú daonnúil agus i gcúrsaí cosanta.
  9. Ar an 10 Deireadh Fómhair, d'eisigh na Náisiúin Aontaithe Splanc-Achainí do Háítí, inar lorg siad $119 milliún chun cuidiú le 750,000 duine trí chúnamh tarrthála agus cosaint sna 3 mhí atá romhainn. Tá an Achainí dírithe ar ghrúpaí leochaileacha i gceantair atá aitheanta mar chinn tosaíochta agus cuirtear san áireamh inti an cumas atá ann ar an leibhéal náisiúnta agus cumas na gcomhpháirtithe daonnúla ar an láthair. Tá 16% den sprioc a leagadh síos faoin achainí bailithe faoi láthair. Tá an achainí sin anuas ar Phlean Freagartha Daonnúla Háítí do 2016, faoina bhfuiltear ag lorg suim $193.8 milliún chun freastal ar na riachtanais dhaonnúla atá ag 1.3 milliún duine maidir le slándáil an tsoláthair bhia, an calar a chosc, foscadáin agus campaí a sholáthar agus an ullmhacht i leith freagairt do thubaiste.
  10. Tá $5 mhilliún curtha ar fáil ag Lárchiste na Náisiún Aontaithe um Práinnfhreagairt chun cuidiú le daoine atá i mbaol a mbás de bharr na Spéirlinge. Ó 2010, fuair Háítí $90 milliún san iomlán ón gciste sin. Tá Éire san ochtú áit faoi láthair i dtaobh an méid airgid a deonaíodh don chiste.