Fianáin

Úsáidimid fianáin ionas go bhfaighidh tú an taithí is fearr ar ár láithreán agus comhlíonaimid ár gceanglais Cosanta Sonraí ag an am céanna. Lean ort gan do chuid socruithe a athrú, agus gheobhaidh tú fianáin, nó athraigh do chuid socruithe fianáin ag aon tráth.

Éire ag cur dlús faoin bhfreagairt dhaonnúil uaithi ar an ngorta atá ag teannadh leis an tSomáil

Minister Charles Flanagan, Minister Joe McHugh, Cúnamh Éireann, Preas Ráiteas, An Afraic, 2017

- Aeraistriú 100 tona soláthairtí faoisimh dhaonnúil seolta chuig an tSomáil

Tá sé fógartha inniu (Dé Céadaoin) ag an Aire Gnóthaí Eachtracha agus Trádála, Charlie Flanagan TD, agus ag an Aire Stáit um Ghnóthaí Diaspóra agus Forbairt Idirnáisiúnta, Joe McHugh TD, go bhfuil Éire tar éis breis is 100 tona soláthairtí faoisimh dhaonnúil a chur chun bealaigh go dtí an tSomáil.

Ag fógairt an aeraistrithe dó, dúirt an tAire Flanagan:

"Is mór an t-ábhar imní dom é go bhfuil níos mó ná 6 mhilliún duine sa tSomáil anois a bhfuil cúnamh daonnúil ag teastáil go práinneach uathu. Tá géarchéim agus leibhéal éigeandála neamhshlándála bia ag bagairt ar bheagnach 3 mhilliún duine agus tá baol mór ann go bhféadfadh rudaí dul in olcas arís eile, go dtarlóidh gorta, agus go bhfaighidh daoine bás leis an ocras. Ní fhéadfaimis glacadh leis sin in aon chor sa domhan seo againne ina bhfuil ár só againn féin.

"Tá cosúlachtaí idir cúrsaí sa tSomáil anois agus na dálaí ba chúis leis an ngorta ba mheasa a tharla san 21ú haois nuair a bhagair an gorta ar thrí cheathrú milliún de mhuintir na Somáile in 2011, tráth a fuair breis is ceathrú milliún duine bás. Is mór an chúis imní dúinn é sin. Ní mór cur go mór agus go práinneach leis an gcúnamh ón bpobal idirnáisiúnta ionas nach dtarlóidh tubaiste den chineál céanna sin i mbliana. Ach gníomhú anois, éireoidh linn daoine a thabhairt slán.

"Tá níos mó ná 400,000 duine easáitithe sa tír le sé mhí anuas mar gheall ar thriomach fada, caillteanas slite beatha agus géar-ocras. Tá siad ag bailiú le chéile i lonnaíochtaí neamhfhoirmiúla gan rud ar bith acu seachas an méid atá á iompar acu ar theacht dóibh. Tá a bhformhór tar éis achar fada a shiúl chun na campaí a shroicheadh agus iad ag súil go bhfaighidh siad cúnamh éigin. Leis na soláthairtí éigeandála seo ó Éirinn atá á bhfógairt againn inniu, cuideofar freastal ar na riachtanais láithreacha atá ag suas le 4,000 teaghlach easáitithe."

"Cuirfidh Éire aeraistriú, dar luach os cionn €600,000, chun bealaigh inniu ó Íosta na Náisiún Aontaithe um Fhreagairt Dhaonnúil in Dubai, áit a réamhshuíonn Cúnamh Éireann soláthairtí faoisimh lena n-úsáid i gcásanna éigeandála agus i ngéarchéimeanna daonnúla faoi Thionscnamh Mearfhreagartha na hÉireann.

"Beidh na soláthairtí faoisimh sin, lena n-áirítear blaincéid, cannaí breosla, trealamh cócaireachta, feisteáin sláinteachais teaghlaigh, tarpóil agus lampaí gréine, ag teacht in dhá ualach chuig Mogaidisiú inniu (Dé Céadaoin) agus Dé hAoine, agus déanfaidh Concern Worldwide iad a dháileadh ar 4,000 teaghlach leochaileach atá easáitithe ag an triomach agus ag an ngéarocras chuig lonnaíochtaí neamhfhoirmiúla lasmuigh de Mogaidisiú agus Baidoa, agus i gConair Afgoyee, siar ó thuaidh ó Mhogaidisiú.

"An mhí seo caite, d'fhógair Éire freisin go bhfuil cistiú nua dar luach €11 mhilliún le caitheamh ar ghéarchéimeanna daonnúla i réigiún Chorn na hAfraice, ar cuireadh €3 mhilliún de leis an gCiste um Chúnamh Daonnúil don tSomáil, faoi bhainistiú na Náisiún Aontaithe, chun cabhrú lenár gcomhpháirtithe cúnamh tarrthála a thabhairt dóibh siúd is mó atá i ngátar agus i mbaol gorta sa tír."

Dúirt an tAire McHugh:

"Tá triomach an-dona ina lán réigiún sa tSomáil go fóill tar éis nár thit ach báisteach fhánach nach bhféadfaí brath uirthi le dhá bhliain anuas. Sna limistéir is measa atá buailte, tá easpa baistí tar éis na barra a scriosadh agus an beostoc a mharú, agus tá ar phobail a gcuid sócmhainní a dhíol agus bia a fháil ar iasacht chun teacht slán.

"Má bhíonn an séasúr báistí seo atá romhainn ó Aibreán go Meitheamh chomh tirim is atá tuartha faoi láthair, rachaidh an ghéarchéim ocrais in olcas agus beidh tuilleadh daoine á n-easáitiú. Tá na páistí i gcruachás go háirithe, agus tá níos mó ná 360,000 páiste sa tSomáil faoi bhun a cúig bliana d'aois anois atá ag fulaingt go géar de bharr míchothú.

"Tá beart práinneach ag teastáil chun dídean éigeandála agus seirbhísí bunúsacha a chur ar fáil do theaghlaigh arbh éigean dóibh an baile a fhágáil. Tá Éire ag freagairt go tapa trí cheann dár gcomhpháirtithe iontaofa i measc na n-eagraíochtaí neamhrialtasacha. Leanfaimid ar aghaidh ag faire go géar ar chúrsaí."

CRÍOCH
An Phreasoifig
12 Aibreán, 2017

Nótaí don Eagarthóir:

Is é Cúnamh Éireann clár cúnaimh an Rialtais thar lear. Tá sé á bhainistiú ag an Rannóg um Chomhar Forbartha sa Roinn Gnóthaí Eachtracha agus Trádála. Le haghaidh tuilleadh eolais féach ar www.irishaid.ie

Tá an tSomáil buailte ag an triomach agus céasta ag an gcoinbhleacht le breis is fiche bliain anuas. Tá an tír rangaithe faoi láthair mar an stát is leochailí ar domhan. De bharr na ceannairce de chuid Al Shabaab, chomh maith le troid idir finte agus drochthriomach a sheas ar feadh i bhfad, tá an-chuid daoine easáitithe, tá easpa sábháilteachta an tsoláthair bia go mór i réim agus tá méadú ag teacht ar rátaí géar-mhíchothaithe.

Teastaíonn cúnamh daonnúil ó 6.2 milliún duine anois, nó níos mó ná leath an daonra. Tá níos mó ná 2 mhilliún Somálach easáitithe, cuid acu le beagnach dhá scór bliain anuas. Ina measc siúd tá 1.1 milliún duine atá easáitithe ina dtír féin agus táthar ag tuar gur 3 mhilliún duine a bheidh i gceist faoi mhí an Mheithimh 2017. Faoi láthair tá os cionn 900,000 dídeanaí Somálach i dtíortha comharsanacha, agus is páistí iad a leath.

Faoi Phlean um Fhreagairt Dhaonnúil na Náisiún Aontaithe don tSomáil i gcomhair 2017, ar plean idirghníomhaireachta é, tá achainí ar bun anois chun USD$ 863.5 milliún a bhailiú d'fhonn cuidiú le 3.9 milliún duine den dream is mó atá i ngátar i mbliana. Níl ach 37% den chistiú sin faighte faoi láthair.

Ó 2012 i leith, tá luach €31 milliún de chúnamh daonnúil tugtha ag Éirinn dár gcomhpháirtithe sna Náisiúin Aontaithe agus in eagraíochtaí neamhrialtasacha sa tSomáil. Go dtí seo in 2017, tá cúnamh daonnúil dar luach €3.28 milliún tugtha, agus tugadh €5.93 milliún in 2016.

Bhí an cúnamh daonnúil ó Éirinn dírithe ar dhaoine a thabhairt slán agus maolú a dhéanamh ar an bhfulaingt i measc mhuintir na Somáile, lena n-áirítear trí bhia éigeandála agus tacaíocht do shlite beatha a chur ar fáil, cóir leighis a chur ar fáil i gcásanna géar-mhíchothaithe, dídean agus cosaint a sholáthar, agus seirbhísí éigeandála a sholáthar i ndáil le cúram sláinte, uisce agus sláintíocht agus oideachas.

Is chuig an gCiste Daonnúil don tSomáil a chuaigh níos mó ná leath den chistiú €31 milliún atá tugtha ag Éirinn i leith na géarchéime sa tSomáil ón mbliain 2012. Tá beagnach €19 milliún tugtha ag Éirinn don Chiste sin ó 2012 i leith. Comhthiomsaíonn an Ciste ranníocaíochtaí ó dheontóirí agus leithdháileann sé cistiú trí phróiseas comhairliúcháin sa tír féin do réimse leathan páirtithe, lena n-áirítear eagraíochtaí de chuid na Náisiún Aontaithe agus eagraíochtaí neamhrialtasacha náisiúnta agus idirnáisiúnta, chun freastal ar ghéar-riachtanais daonnúla sa tír.

Níos luaithe i mbliana, leithdháil Lárchiste Freagartha Éigeandála na Náisiún Aontaithe (CERF) USD$ 18 milliún do chláir atá á reáchtáil ag eagraíochtaí de chuid na Náisiún Aontaithe sa tSomáil, cláir atá dírithe ar na riachtanais atá ag 500,000 duine a bhfuil an triomach ag goilleadh go mór orthu in Puntland, Críoch Shomáile agus sa tSomáil Lár Theas trí sheirbhísí cothaithe a sholáthar, mar aon le cuidiú le cúrsaí bia, dídean agus seirbhísí uisce agus sláinteachais. Tá Éire ag tacú le CERF le fada an lá, agus tá sí i measc na n-ocht dtír a dhéanann na ranníocaíochtaí is mó leis. Thugamar €13 mhilliún do CERF in 2017 agus €12.75 milliún in 2016.

Mar chuid de Thionscnamh Mearfhreagartha na hÉireann, réamhshuíonn Cúnamh Éireann míreanna éigeandála agus míreanna faoisimh dhaonnúil ar fud an domhain. Tá stoc-chairn againn in Iostaí Freagartha Daonnúla de chuid na Náisiún Aontaithe (UNHRD) atá suite ar bhonn straitéiseach in aice le háiteanna atá i mbaol tubaistí agus géarchéimeanna – in Accra (Gána), Brindisi (an Iodáil), Dubai (Aontas na nÉimíríochtaí Arabacha), Cathair Phanama (Panama) agus Subang (an Mhalaeisia).

Anuraidh rinne Cúnamh Éireann aeraistriú ar 357 tona soláthairtí faoisimh éigeandála do theaghlaigh a bhí buailte ag an triomach agus ag na tuilte san Aetóip, do theaghlaigh a bhí buailte ag coinbhleacht, foréigean agus easáitiú i bPoblacht na hAfraice Láir, sa tSúdáin Theas, san Iaráic, sa Nígir agus sa Nigéir, agus, le déanaí, do theaghlaigh a bhí buailte ag Spéirling Matthew i Háítí. Tá an t-aeraistriú seo chuig an tSomáil ar an gcéad cheann de chuid na hÉireann in 2017.